Slide background
Slide background
Slide background
Slide background

Uprzejmie informujemy, że Punkt Informacyjny Urzędu jest czynny w dniach: poniedziałek – piątek w godz. 8.15 – 16.15
(przerwa w godz. 13.00 – 13.30).

 

Zachęcamy Państwa do kontaktu z Urzędem pod nr tel. 22 276 77 77 lub adres e-mail: info@kombatanci.gov.pl.


Dodatkowe numery telefonów do kontaktów: 22 276 77 48, 22 276 77 72, 22 276 77 47, 22 276 77 46, 22 276 77 51,  22 276 77 79, 22 276 77 55, 22 276 77 19, 22 276 77 49.


Niech on będzie zawsze wśród tych najlepszych, którzy nie dali się złamać – powiedziała matka Emila Barchańskiego – 17-letniego działacza opozycji antykomunistycznej zamordowanego przez SB – odbierając ze swoim mężem z rąk p.o. Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jana Józefa Kasprzyka Medal „Pro Patria”. Uczeń stołecznego XI Liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Reja zginął 3 czerwca 1982 roku – dzisiaj kończyłby 51 lat. Tego dnia Szef Urzędu wspólnie z rodzicami młodego działacza, w asyście honorowej Wojska Polskiego, złożył kwiaty na jego grobie.

 

Na podstawie ustawy z 7 maja 2009 roku o zadośćuczynieniu rodzinom ofiar zbiorowych wystąpień wolnościowych w latach 1956–1989 p.o. Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk przyznał także rodzicom Emila Barchańskiego zadośćuczynienie pieniężne. W myśl zapisów tej ustawy finansowe zadośćuczynienie to powinność wynagrodzenia rodzinom ofiar wystąpień wolnościowych w latach 1956–1989 krzywd doznanych w związku ze śmiercią ich bliskich. Po kilkudziesięciu latach, jakie minęły od śmierci Emila Barchańskiego otrzymają je jego rodzice.

 

Mnie taka łaska spotkała, że oddałam swojego syna Bogu i Ojczyźnie i nie noszę w sercu ciężkiej żałoby. Noszę w sercu radość, że mój syn jest po stronie tych, co walczyli i zginęli, a nie zeszmacili się, nie donosili, nie dali się załamać. Niech on będzie zawsze wśród tych najlepszych – mówiła Krystyna Barchańska-Wardęcka odbierając decyzję o zadośćuczynieniu i medal.

 

Składając gratulacje rodzicom p.o. Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk powiedział: Gdyby Kamienie na szaniec były pisane w latach 80-tych, Emil Barchański byłby ich głównym bohaterem. Wzorował się bowiem na czynach „Zośki”, „Alka” i „Rudego”. Tak samo jak oni pojmował służbę Ojczyźnie i wraz z nimi wszedł do panteonu bohaterów narodowych. To dla mnie zaszczyt móc spotkać się dziś z rodzicami Emila Barchańskiego i podziękować im Medalami „Pro Patria” za bohaterskiego syna, którego odwaga i męstwo oraz bezkompromisowa postawa muszą być przypominane młodemu pokoleniu.

 

17-letni Emil Barchański jest uznawany za jedną z najmłodszych ofiar stanu wojennego. Zaangażowany w młodzieżową konspirację antykomunistyczną licealista zaczął swoją działalność pod wpływem strajków na Wybrzeżu, których był świadkiem podczas letnich wakacji. Przystąpił do Ruchu Młodej Polski. W 1981 roku założył szkolny kabaret „Wywrotowiec” oraz wydawał pismo satyryczno-polityczne „Kabel”. Po wprowadzeniu stanu wojennego rozpoczął działalność konspiracyjną w grupie „Piłsudczycy”. Jedną z jego bardziej znanych akcji, którą przeprowadził wspólnie z Markiem Marciniakiem i Arturem Nieszczerzewiczem 10 lutego 1982 roku, było oblanie czerwoną farbą i obrzucenie koktajlami mołotowa pomnika Feliksa Dzierżynskiego.

 

3 marca 1982 r. Emil Barchański został zatrzymany przez SB w podziemnej drukarni. Po aresztowaniu był bity i zmuszany do składania fałszywych zeznań. Jak popadło. Każdy chciał uderzyć, kopali, bili po twarzy, w żołądek. Ciągłe obelgi, obrażali wszystko, co mogło być dla mnie ważne – pisał w swoim pamiętniku. W procesie oskarżonego o chęć obalenia przemocą ustroju komunistycznego Tomasza Sokolewicza, który odbywał się między marcem a czerwcem 1982 roku przed Sądem Warszawskiego Okręgu Wojskowego, Marek Marciniak i Emil Barchański stawali jako oskarżeni o przynależność do organizacji o charakterze niepodległościowym. Wówczas Emil Barchański tak zeznawał o torturach, jakim był poddawany podczas śledztwa: Ci panowie, kiedy biją, nie przedstawiają się, ale jestem gotów w każdej chwili ich rozpoznać. Kolejnego terminu tej rozprawy, wyznaczonego na 17 czerwca 1982 roku, już nie doczekał.

 

3 czerwca 1982 roku pojechał na plażę nad Wisłą, gdzie zaginął. Jego ciało odnaleziono po dwóch dniach, 5 czerwca, przy pięćsetnym kilometrze Wisły, na dzień przed jego 17 urodzinami. Emil Barchański został pochowany na Cmentarzu Bródnowskim (kwatera 46 F VI 20).

 

Forsowana była wersja o utonięciu licealisty, którą też przyjęła prokuratura. Matka Emila od początku przekonywała, że jest to nieprawdopodobne, bo jej syn miał hydrofobię i nigdy nie wszedłby do wody. Jak wiele innych zbrodni reżimu komunistycznego, również i ta nigdy nie znalazła swojego finału w formie wyroku sądu i ukarania sprawców.

 

Emil Barchański odznaczony został pośmiertnie przez Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. 

 

Kalendarium

Styczeń
P W Ś C Pt S N
26 27 28 29 30 31 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31 1 2 3 4 5

Biuletyn Kombatant

nr 12 (384) Grudzień 2022

202212